 رستم جرجانی

«قربان محمد» ملقب به جنيد خان joneit khanيكي از سرداران تركمن بوده كه در تركمنستان و خوارزم برعليه نظام شوروي قيام كرد و از نظر دولت شوروي آن زمان راهزن تقلي گرديد. وي در درگيري با قشون شوروي ضربات مهلكي به نيروهاي آنان وارد ميسازد، اما بالاخره در برابر قشون شوروي تاب نمي آورد و شكست ميخورد. وي پس از شكست با باقيمانده نيروهاي خود به ايران متواري مي شود. جنيد خان در سال 1912 ميلادي در دوران جواني در زمره مخالفان شوروي قرار ميگيرد و در دستههاي راهزنان، مبارزه خود را برعليه قشون استعمارگر شوروي آغاز ميكند. وي با شهامت و شجاعت خود نظر بزرگان دستههاي باسماچيها را بهخود جلب ميكند و بعد سرپرست همه آنان شده و به قدرت ميرسد. جنيد خان بعد از به قدرت رسيدن مبارزه خود را بر عليه خان خيوه كه ظلم زيادي بر مردم روا مي داشت، آغاز ميكند و چندين بار به قصر او حمله ميكند. از طرفي خان خيوه كه اسفنديار نام داشت، در 22 نوامبر سال 1918 ميلادي با جنيد خان به توافق مي رسد و با وي صلح ميكند، اما اين توافق، جنيد خان را قانع نميكند.

جنيد خان سپس تمام نيروهاي مخالف حكومت شوروي را با هم متحد ميكند و با اين قدرت به مبارزات خود ادامه مي دهد و در 25 نوامبر سال 1918 در منطقه «دورگل» با قشون شوروي درگير ميشود كه اين نبرد بدون كسب نتيجه مطلوب به پايان مي رسد. وي در نوامبر سال 1920 به « قزاوت» و بعد به «تخته» حمله ميكند و شكست سختي ميخورد و در اين نبردها تعداد زيادي از نيروهاي خود را از دست ميدهد. درسالها 1922 تا 1924 اسلحه و مهمات جنگي خارجيها از طريق ايران و افغانستان به جنيدخان ميرسد و به نيروهاي وي جان تازهاي ميبخشد. به اين ترتيب، جنيد خان در 19 نوامبر سال 1924 با تمام قواي خود به خوارزم حمله ميكند و اين بار هم متحمل شكست ميشود. وي در 26 فوريه سال 1924 با باقيمانده نيروهاي خود، به كوير قرهقوم متواري مي شود، و با جمع آوري نيروهاي خود براي آخرين بار بهقشون شوروي حمله ميكند و اين بار هم متحمل شكست ميشود. جنيدخان در ژوئن سال 1928 به ايران پناه مي آورد و به دليل روابط خوب رضاشاه با دولت شوروي پناهندگي وي از سوي دولت ايران پذيرفته نمي شود و او پس از اقامتي كوتاه در شمال ايران به افغانستان عزيمت مي كند و در سال 1938 در همانجا دار فاني را وداع مي كند. توضيح اينكه، در اين رابطه با چند تن از بستگان و نوادگان وي كه در ايران سكونت دارند، گفتگوهايي انجام شده است كه در فرصت مناسب در اين سايت قرار خواهد گرفت. اولكاميز : ضمن تقدير و تشكر از آقاي جرجاني , تصوير تزئيني است و مربوط به " خان جنيد " نمي باشد.
|